Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı 2026-2030 Yayımlandı

Türkiye’nin yapay zekâ alanındaki yol haritasını belirleyen Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı (2026-2030) yayımlandı. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda hazırlanan plan; yapay zekâ teknolojilerinde insan kaynağının geliştirilmesinden veri ve hesaplama altyapılarının güçlendirilmesine, girişimlerin desteklenmesinden kamuda yapay zekâ kullanımının yaygınlaştırılmasına kadar geniş kapsamlı hedefler içeriyor.

2021-2025 dönemini kapsayan Ulusal Yapay Zekâ Stratejisi'nin ardından hazırlanan yeni eylem planı, “Fark Et, İstifade Et, Üret ve Yönet” olmak üzere dört temel eksen üzerine kuruldu. Planın temel hedefleri arasında Türkiye’nin yapay zekâ teknolojilerini yalnızca kullanan değil; geliştiren, üreten, ihraç eden ve güvenilir biçimde yöneten ülkeler arasında yer alması bulunuyor.

5 Milyon Kişiye Yapay Zekâ Eğitimi

Eylem Planı kapsamında toplum genelinde yapay zekâ okuryazarlığının artırılmasına yönelik kapsamlı bir eğitim programı uygulanacak. 81 ilde kurulacak yapay zekâ okuryazarlığı atölyeleriyle iki yıl içerisinde 5 milyon kişiye eğitim verilmesi hedefleniyor.

Aynı zamanda Türkiye'nin nitelikli insan kaynağını büyütmek amacıyla 10 bin ileri düzey yapay zekâ uzmanı ile 100 bin yapay zekâ uygulama profesyonelinin yetiştirilmesi planlanıyor.

En Az 2 Bin Kamu Veri Seti Kullanıma Açılacak

Yapay zekâ uygulamalarının geliştirilmesinde kritik öneme sahip veriye erişimin güçlendirilmesi de planın önemli başlıklarından biri olacak.

Sağlık, tarım, savunma ve elektronik ticaret gibi alanlar başta olmak üzere en az 2 bin kamu veri setinin Ulusal Veri Kütüphanesi üzerinden kullanıma açılması öngörülüyor.

Bununla birlikte kamu yatırım programlarında yapay zekâ projelerine en az yüzde 2 oranında pay ayrılması hedefleniyor. Böylece kamu kurumlarının yerli yapay zekâ teknolojilerinin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılmasında daha aktif bir rol üstlenmesi amaçlanıyor.

Yapay Zekâ Altyapısına 10 Milyar Dolarlık Kaynak

Türkiye’nin yapay zekâ ve veri işleme kapasitesini artırmak amacıyla veri merkezleri, bulut teknolojileri ve yapay zekâ altyapılarına yönelik önemli yatırımlar da plan kapsamında yer alıyor.

Bu doğrultuda en az 10 milyar dolarlık, özel sektör ağırlıklı kaynağın harekete geçirilmesi hedefleniyor. Ayrıca yapay zekâ girişimlerinin finansmana erişimini kolaylaştırmak amacıyla Ulusal Yapay Zekâ Büyüme Fonu oluşturulması öngörülüyor.

Yapay zekâ teknolojilerinin kontrollü koşullarda geliştirilmesi ve test edilmesi amacıyla ise en az beş öncelikli sektörde düzenleyici deney alanlarının kurulması planlanıyor.

İstanbul Yapay Zekâ Yatırımlarının Merkezi Olacak

Plan kapsamında İstanbul'un yapay zekâ alanında Türkiye'nin uluslararası vitrini ve yatırım diplomasisi merkezlerinden biri haline getirilmesi amaçlanıyor. Özellikle Terminal İstanbul çatısı altında yapay zekâ girişimleri ile uluslararası yatırımcıların bir araya getirilmesi hedefleniyor.

Türkiye ayrıca OECD, G20 ve Birleşmiş Milletler gibi uluslararası platformlarda insan merkezli ve güvenilir yapay zekâ standartlarının oluşturulmasında daha etkin rol üstlenmeyi planlıyor.

Türk Devletleri Teşkilatı kapsamında ise Oğuz, Kıpçak ve Karluk dil gruplarını aşamalı olarak kapsayacak ortak bir Türk dilleri büyük dil modeli geliştirilmesi hedefler arasında bulunuyor.

2030'a Kadar Yeni Yapay Zekâ Ekosistemi

2026-2030 dönemini kapsayan Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı; kamu kurumları, özel sektör, üniversiteler, araştırma merkezleri ve sivil toplum kuruluşlarının koordineli çalışmasını öngörüyor.

İnsan odaklılık, güvenilirlik, etik sorumluluk, dijital egemenlik ve sürdürülebilir kalkınma ilkeleri üzerine kurulan planla Türkiye'nin yapay zekâ alanındaki teknolojik kapasitesinin artırılması, yerli çözümlerin geliştirilmesi ve uluslararası rekabet gücünün güçlendirilmesi amaçlanıyor.