Ekosistemde İş Birliği Kültürünü Geliştirmek Zorundayız

Bir girişimcilik ekosistemi, yalnızca girişimcilerden ibaret değildir. Üniversiteler, Teknoparklar, TEKMER’ler, kamu kurumları, yatırımcılar, STK’lar, özel sektör, mentorlar ve danışmanlar bu yapının ayrılmaz parçalarını oluşturmaktadır. Her biri yeniliği, istihdamı ve katma değeri artırmaya hizmet etmektedir.

Ancak şu soruyu kendimize dürüstçe sormalıyız: Bu kadar çok aktör olmasına rağmen neden hâlâ imzadan icraata geçemiyoruz?

Protokoller Fotoğraflarda Kalmamalı

Birçok kurum arasında “iş birliği protokolleri” imzalanıyor. Güzel törenler, pozlar, sosyal medya paylaşımları... Fakat çoğu zaman bu iş birlikleri masa başında kalıyor. Ortak etkinlik, ortak proje, ortak kaynak paylaşımı gibi somut çıktılar üretmekte zorlanıyoruz.

Oysa iş birliği, bir niyet beyanı değil, bir eylem planını oluşturmaktadır.
Bir protokolün değeri, atılan imzanın değil, o imzanın hayata geçirdiği eylemlerin toplamını oluşturmaktadır.

İş Birliği Kültürünün Önündeki Engeller

Ekosistemde iş birliğini zorlaştıran birçok faktör bulunmakta;

Karar alma süreçleri: Özellikle kurumsal yapılarda kararlar uzun süre karar alma aşamasında beklemekte.

Ego ve rekabet duygusu: “Bizim kurum daha önemli” yaklaşımı, ortak faydayı zedelemekte.

Kaynak paylaşımı korkusu: “Bütçem az görünürse etkimiz azalır” endişesi, sinerjiyi engellemekte.

Logoların sırası: Bir projenin içeriğinden çok, kimin logosu önce konulacak tartışması öne çıkmakta.

Bu durum, ortak bir hedefi paylaşmak yerine, vitrin rekabetine dönüşebiliyor.

Kısa, Orta ve Uzun Vadeli İş Birlikleri

Gerçek iş birliği;

Kısa vadede ortak eğitimler, tanıtımlar ve deneyim paylaşımıyla,

Orta vadede birlikte proje üretimi ve kaynak birleştirmeyle,

Uzun vadede kümelenmeler, ortak merkezler ve kalıcı yapılarla gelişme potansiyeli bulunmaktadır.

Kim Lider Olacak?

Bu soru çoğu zaman ekosistemin tıkanma noktasıdır.
Halbuki iş birliğinde liderlik, “en önde yürüyen” değil, “diğerlerini ilerleten” kişi olmalıdır.
Bazen bir teknopark, bazen bir üniversite, bazen de yerel bir STK bu rolü üstlenebilir.
Mesele kimin önde olduğu değil, kimin ekosistemi birlikte ileriye taşıdığıdır.

Birlikten Kümelenmeye

İş birlikleri kendiliğinden gelişmemektedir; planlanır, yönetilir ve takip edilir olmalıdır.
Bunun için kümelenme yaklaşımının şart olduğunu düşünenlerdenim.
Aynı şehirde, aynı hedefe odaklanmış, birbirini tamamlayan kurumlar bir araya gelmelidir.
Her biri aynı problemi farklı yönlerden çözmeye çalışmak yerine,
aynı hedefe giden eylem adımlarını paylaşarak bir “konsorsiyum” bilinci inşa edilmelidir.

Bardağın Boş ve Dolu Tarafı

Boş tarafı: Birçok şehirde aynı konuda faaliyet gösteren kurumlar arasında hâlâ koordinasyon eksikliği bulunmaktadır. Kaynaklar dağınık, projeler tekrarlı, sonuçlar zayıf ortaya çıkmaktadır.

Dolu tarafı: Potansiyel çok büyük. 

Hasılı; Ekosistemde kalıcı bir gelişim istiyorsak, koltukları değil katkıları konuşmalıyız.
Bu koltuklar kimsenin babasının malı değil; bugün varız, yarın yerimize bir başkası gelecek. Önemli olan ardımızda işleyen bir iş birliği kültürü bırakmak olduğunu unutmamalıyız.

Birlikte düşünmek, birlikte üretmek, birlikte büyümek...
Ancak o zaman, ekosistemin her halkası birbirini güçlendiren bir zincire dönüşür.
İmzalardan icraata geçen bir ekosistem için, şimdi tam zamanı diye düşünüyor ve güçlü işbirliklerini ümit ediyorum.